Diwar c’hoarzhin…

Ya, asa! Penaos lavaret deoc’h. O lenn daou levr emaon er mare-mañ, Diwar c’hoarzin gant an Tad Medar a zo unan anezhe. Egile a zo Skol Louarn Veig Trebern gant Youenn Drezen. Evel m’ho po komprenet avat, n’eo ket eus hemañ e vo kaoz.

Gant an titl a oa roet d’al levr e oan engortoz eus daoublegañ gant ar c’hoarzh. Fazi kentañ: ankouaet em boa e oa Leonad an Tad Medar.

Evel na vez ket graet gant kalz a dud a gav din, lennet em eus ar rakger an Loeiz ar Floc’h (Plakoù, neket Maodez Glandour). Ha sede un arroudenn anezhañ:

Sonjal a raen ne oa ket evel Kerneviz evit beza c’hoarzerien a-skiltr, evel Tregeriz evit beza fenterien diseblant ; anzav a rankan ez eo Leoniz kenkoulz da vihana hag ar re all.

Eil fazi: kredet em eus Loeiz diwar e c’her. Tapet on bet, hegredik ma oan.

Gwir eo penaos e c’haller c’hoarzhin gant ur gontadenn diwar-benn ur plac’h yaouank o vont e koef pa’z a ar re all e tok? Penaos c’hoarzhin pa lenner seurt soñjoù:

Kaour Skouarngad a zo eur c’hrener ouspenn-se. Eur c’hrener, ya. Ha setu perak en deus roet e ano d’ar C.G.T., ar sindikad sosialist karget da zifenn gwiriou al labourerien… da zifenn gwiriou o c’horf ha da laza gwiriou o ene.
Evit rei an ano d’ar sindikad kristen (C.F.T.C), hag a zifenn gwiriou al labourerien kenkoulz hag ar re all, gwiriou ar c’horf ha gwiriou an ene, eo ret hirio beza dispont, ha, Kaour, eur wech c’hoaz, n’eo nemet eur c’hrener.

Ma, n’on ket ezel eus ar C.G.T, met bec’h am bez o c’hoarzhin diwar seurt fent. Petra a lavare c’hoazh hon mignon Loeiz ar Floc’h?

Betek-hen koulskoude e kreden n’ouie Leoniz nemet prezeg taer, rust ha dichek, hag er gador-brezeg heja o divrec’h gant c’hoant sponta. Mar korg breman Leoniz da farsal, pelec’h e vo kavet, er vro, tud pozet o spered ?

E gwirionez, evel ma’m eus lavaret uheloc’h, re hegredik, re zall on bet rak hervez Loeiz ar Floc’h bepred:

C’hoarz ha c’hoarz a zo. Unan a zo hag a c’hallomp diskarga warnan holl valloziou Hello, holl valloziou an holl dud o deus drouk-prezeget a-enep d’ar c’hoarz abaoe m’eman an den war an douar, ar c’hoarz-se eo an hini a gar enebi ouz ar mad, a daol an heg war gement a zo just ha reiz, evel ma vije tra souezus ha diskiant. Ar c’hoarz-se eo hini Gwilhou Kornog, hini ar godiserien-tavarn, hini ar re ‘zo tort o spered.

Petra a reot, tudoù, ne ran ket gant ar memes c’hoarzh:

Ar c’hoarz-se, Tad, eo an hini a ouzoc’h ken mat ober gantan, an hini a lak ac’hanomp trec’hourien gant ar C’hrist.

Kement-se a zegas da soñj din e Le nom de la rose (ar film pa n’eo ket bet lennet levr Umberto Eco ganin). Gant an hini henañ e veze argaset ar c’hoarzh. Evitañ ne oa anezhañ nemet ur perzh eus al loened, ar marmouzien. Ne vez ket c’hoarzhet er Baradoz evit doare.

An notenn-mañ n’eo ket savet da brederiañ war ar c’hoarzh hag ar fent. N’eo nemet unan da sachañ hoc’h evezh: ma fell deoc’h c’hoarzhin, arabat eo lenn Diwar c’hoarzin.

Netra da gontañ d’ar bed

Evit bezañ skrivagner: skriv! Sed aze un ali fur moarvat. Skrivañ evel komz? Komz. Alies e vez komzet ha lavaret netra. Komzoù toull, gerioù ken toull all ha ne vefen ket souezhet e vefe toull ar pezh emaon o tispakañ bremañ.
Ya toull… koulskoude goude ma vo ken toull hag ur bez e vo savet un dra bennak (ha n’eo ket ar pezh a soñj da dud zo). Ya, abalamour ma n’eus netra gwelloc’h, da welet evned o nijal, evit reiñ hed o askell dezhe, e tlean mat reiñ o frankiz d’ar gerioù d’o gwelet, un deiz, o nijal ken drant ken frank hag evned.
Deskiñ nijal.
Ur goulenn a zeu alies war ma spered, ur goulenn da’m soñj ha na zeu ket ken alies se war spered ar skrivagnerien: hag un dra bennak am eus da gontañ d’ar bed?
Arabat deoc’h soñjal e plijfe din skrivañ evidon hepken. Bezañ lennet a fell din ken e fell din. Penaos avat kaout ar c’hoant-se ha war ar memes tro kaout ar santimant ne’m eus netra da gontañ d’ar bed? Deoc’h na petra ‘ta.
Kenkoulz eo ar santimant-se, ken strobus eo ha ma vije soñjet gant ar bokser n’en deus netra d’ober er c’helc’h pa n’en deus droug ebet d’e eneber. Sur eo e vo pilet.
Petra a soñjfec’h eus ur gronikenn seurt-se: « kronikenn an den a skriv diwar-benn ar skrivañ hep bezañ skrivet mann »? Ya ya, kalz a breder, nebeut a oberennoù.
Arsa! Arouez ar sifroù. Ne’m eus skrivet mann ebet abaoe 2005, 2+5=7. E 2012 emaomp. 2012-2005=7 C’hwi ‘gav deoc’h e vo echu gant ar mallozh hevelene? Lakaomp er seizhvet miz? Fentus e vefe e teufen a-benn da skrivañ un danevell pe ur varzhoneg a dalvoudegezh e miz Gouhere!
Ma, n’oc’h ket aet kuit c’hoazh? Unan bennak a zo c’hoazh o lenn ma rambreadennoù? Gw… a se! Deoc’h da leuniañ!
What a feeling! Take your passion, make it happen… I am music now… I am rythm now… I am dancing for my life… I am dancing through my life…



Yay! Pozioù eeun. Gerioù eeun. Muzik eeun. Eeun em c’halon evel un taol kleze.
Unan all eus ar memes film a laka trid em c’halon ivez: Maniac.
Ya, a-benn ar fin tost kement kanaouenn a vez komzet enni eus mont betek penn e hunvre. Hag ouzhpenn e oar tud zo e plij kalz din muzik pop ar bloavezhioù ’80.

Kement-se evit lavaret deoc’h e plijfe din gwelet ar frazennoù o tañsal gant kement a virvilh em spered hag o c’houchañ kenkoulz all.
Evel-just evit delc’her d’e hunvre e ranker kaout selloù an tigr. Ne badan ket gant ar c’hoant da lakaat ar c’hlip amañ…
Sur on hoc’h eus ar santimant bremañ ez eo aet hoc’h amzer hebiou evit netra, met e! na damallit ket ar paotr, skrivet en devoa en titl n’en deus netra da gontañ d’ar bed!

Daou glip gant Aerosmith

Ur wech an amzer evel an holl ac’hanoc’h em bez ezhomm distignañ ha lakaat ma spered gant traoù all estroc’h evit ar vuhez pemdez. Petra ‘welloc’h evit ar Rock, tudoù, d’hen ober? Eee ya, marteze e lârfet zo traoù all, feiz avat, din-me n’eus ket gwelloc’h evit ar rock peurliesañ.
E-touesk ar strolladoù a blij kalzik din emañ Aerosmith. Sede ar paotr Stefan o klask klipoù neuze. Kustum on da selaou sonerezh ha neket da sellet outañ. Gwall souezhet e voen eta pa welis an daou glip da heul. Ya da! Ha me kenkent o klask gouzout eus petore film e oa tennet ar skeudennoù-se…
Tapet lous on bet avat. N’eus bet film ebet nemet ar berrfilmoù-se a reer klipoù dioute! Dipit bras ganin avat.
Sellit oute ha plijadur ganeoc’h!

Evel-just ho po anavezet merc’h ar c’haner, Liv Tyler, ken hoalus en he ferzh en The Lord of the Rings. Hag ivez marteze Josh Holloway, alias Sawyer en Lost.

Kaer zo lâret kalz gwelloc’h e oant eget an traoù paour a ziskouezer dimp en klipoù Rap pe R ‘n B.

Blogomp atav…

Evit doare ec’h eo ken diaes din blogañ ha skrivañ. Liammet an eil tra ouzh egile a lârit-hu? Marteze a-walc’h. An dalc’h a chom: petra da gontañ deoc’h, tudoù!
Mar befen o klask lennerien ne vefe ket diaes din sevel ur pennad (c’hoazh) diwar-benn ar reizhskrivadur. Gouzout a ouzon e plij da dud zo tabutal e-pad eurvezhioù war ar poent-se. Ret eo din lâret amañ c’hoazh: ya, plijout a ra din pa vez skrivet an traoù naet ha brav ha pa vefe en doare skolveuriek pe en hini etrerannyezhel. Reolennoù a zo, aesoc’h eo evit intent an hini a skriv. Ne blij ket din avat pa vez skrivet diouzh froudenn ha sorc’henn an dud, an SMS-Fonetek-tort ha kement zo tout.
Ur bern pennadoù all a c’hallfe desachañ lennerien amañ, kozh istorioù kozh anezhe. N’eus ken nemet lakaat ar ger « Emsav » pe c’hoazh ober anv eus Roparzh Hemon, François Falc’hun pe zoken Fañch Broudic.
Gallout a rafen lakaat ar gaoz war ar politikerezh: broadelouriezh, rannvroelouriezh, megarbrofrañsiezh, kement -iezh zo hag a denn d’an danvez-se.
Emichañs e c’hallfen sevel pennadoù hep preder don, alioù skañv ha sot diwar-benn traoù ha n’ouzon tost netra dioute. Lâret konerioù zo aezet a-walc’h.

Ne rin ket kement-se avat, rak n’eo ket evel-se e plijfe din desachañ tud amañ.

Pa’m boa digoret ar blog-mañ e oa gant ar soñj dihuniñ an danvez skrivagner a zo ennon. N’on ket deuet a-benn d’hen ober c’hoazh, siwazh. N’en em roan ket d’an dizesper evit c’hoazh avat. Ur mignon din en deus lâret din nevez zo : « Laosk an denennoù kozh da repoz. Gra un taol skub da’z spered hag ijin traoù nevez. » Klasket e vo hen ober, paotr, klasket e vo!

Hir an hent

Hir an neudenn ha petra zo e penn? Sed a c’houlenn Nolwenn Korbell en he c’hanaouenn. Me ivez a vez o redek bemdez… war-lerc’h ar pozioù hud-se a lakay da dreiñ ar skeudennoù a zo war ma spered e gerioù.
Pemzektez zo emaon o klask sevel un danevell, ur gontadenn a vo adkavet enni ma c’homperien Grival, Rob, Bleuñvenn ha Bizibul hep gouzout penaos kregiñ ganti.
Ergentaou eo em eus komprenet e oa un dra bennak a-dreuz en danvez anezhi ha sac’het e oan abalamour da se.
Emichañs on deuet a-benn da ziskoulmañ an traoù. Cheñchet un dra pe zaou ganin.
Klasket e vo he sevel en ur ober teir sizhun. Ret eo din lakaat un termen, a-hend-all ne vo savet biken.

Per Denez, me hag an internet


Plijusat tra gallout sellet ouzh an abadennoù dre ar rouedad, war ul lec’hienn gouestlet hepken d’hon abadennoù tele ha traoùigoù all c’hoazh.
Tro am eus bet hirie (an 18.12) da welet ar film diwar-benn Per Denez evit ar wech kentañ en e bezh. Aze emañ an dalc’h gant an tele, pa ne vez ket an nen d’an eur rik dirak ar post bihan e vez c’hwitet un dra bennak gantañ.
Ha komprenet em eus pegen tost on ouzh Per e meur a geñver. Eveltañ e fell din lakaat ar brezhoneg da benn yezh em buhez daoust da bep tra. Evitañ e oa ar skrivañ un doare da seveniñ ar pal-se ivez.
Nevez zo em boa graet ma soñj mont kuit diouzh an internet evit skrivañ, o soñjal e oa an internet eo a oa ul laer amzer, un abuzetez. Ar gaou a oa ganin. Evel pep tra (ha meur a wech eo bet lavaret kement-se din gant ma mignoned!) n’eo ket ar benveg a zo fall met an doare ma ra an nen gantañ eo a c’hall bezañ.
Ha soñjet em eus e tud evel Per, eveldon, ha meizet penaos ec’h eo an internet ur benveg a-zoare evit lakaat muioc’h c’hoazh a vrezhoneg em buhez. Aezet e c’haller bezañ e darempred gant brezhonegerien all. Delc’her ur blog a zo kement ha skrivañ ha n’eo skrivañ evitañ e-unan met d’an holl re a zegouezho gant an tamm karned eletronek-se ha diwar-se lakaat ar gaoz da vont en-dro.
Sur a-walc’h, ma vije bet yaouank Per en hon amzer, a oad ganimp na petra ‘ta, en dije graet gant an ostilhoù roet dimp evit komz ouzh ar « bed a-bezh ».
Perak eta e oan o klask mont war-gil pa c’hallen ober gant an traoù modern evit mont war-raok? Perak abegiñ an internet tra ma oan-me kiriek eus ar c’holl amzer a raen gantañ?
Ha me o lavaret d’an dud e kimiaden diouzh kement tra zo, blogoù h.a. Lod n’o deus ket bet amzer da lenn ec’h aen kuit ma oan deuet en-dro! Pebezh istrogell zo ac’hanon, me ‘lâr deoc’h! Re heñvel ouzh ur c’hozh rocker o klask kimiadiñ ha ret dezhañ dont en-dro p’en deus ezhomm a arc’hant. Degas a ra da soñj din eus pozioù « Le chanteur » gant Balavoine:

Puis quand j’en aurai assez
De rester leur idole
Je remont’rai sur scène
Comme dans les années folles
Je f’rai pleurer mes yeux
Je ferai mes adieux

Et puis l’année d’après
Je recommencerai
Et puis l’année d’après
Je recommencerai
Je me prostituerai
Pour la postérité

N’on ket c’hoazh o werzhañ ma ene na ma c’horf evit bezañ brudet goude bezañ marvet avat.
Ra vin fur a-walc’h bremañ evit chom hep selaou ar vouezhig wan a vez o vouskomz gevier din e pleg ma skouarn evit ma zreiñ da sod.

Kaoc’h ki du!

Abaoe, eee n’on ket evit lâret pegeit zo e klaskan skrivañ. Dalc’hmat ur soñj war ma spered, dalc’hmat o turiañ anezhañ evel un hoc’h-gouez gant an douar, heñvel ouzh ar poder dirak e dolzennad pri o reiñ tro dezhi, e zaouarn o flourañ an danvez hep bezañ gouest da reiñ stumm pe stumm dezhi.

Kaer am eus klask penn da’m neudenn, chom a ran sac’het.

Skeudennoù o redek war skramm ma ijin. Un hunvre o tibunañ prim em spered ha me evel morgousket.

Petra zo pennabeg d’an dra-se? Ma oufen ‘vat! e rofen tibradfen ar pezh a stank ma hent hag e redfen a-walc’h betek al lenn m’emañ died an doueoù, chouchenn ar varzhed, daeroù ar gwerc’hezed a vez mezevellet gante kement konter a zo.

Lenn hag adlenn a-raok skrivañ?

An niverenn-mañ a zo gouestlet da Anjela Duval. Ne’m eus ket lennet pep tra c’hoazh desachet ma oa bet ma evezh gant pennad Riwanon Kervella, Piv ‘oa Anjela?
Evel a lavaran alies: gwell eo anavezout un oberenn evit anavezout an oberour pe an oberourez anezhi. Ha dre se ec’h on techet da chom hep klask gouzout en gwirionez piv int.
Evit ar pezh a sell ouzh Anjela Duval avat ec’h eo ar c’hontroll. Klasket em eus gouzout piv e oa evit kompren ha, moarvat, priziout gwelloc’h c’hoazh hec’h oberenn. Pell on c’hoazh a vezañ lennet kement barzhoneg, kement kontadenn pe eñvorenn bet lakaet ganti dre skrid ha koulskoude e c’hallan lavaret em eus kemmet ma soñj diwar he fenn.
N’eo ket aze emañ an dalc’h ganin avat. N’eo ket diwar-benn hec’h oberenn e c’hoantaan lakaat ar gaoz met diwar-benn an arouez ma’c’h eo. Arouez ar vrezhonegerez a-vihanik, kar he yezh, kar he bro ha deuet c’hoant dezhi da zeskiñ skrivañ. Sede ar pezh a zispleg R. Kervella dimp:

« Ha graet he deus ar pezh na ra ket kalz a dud hag o deus c’hoant da skrivañ brezhoneg: lennet he deus kalz, studiet ar yezhadur, desket gerioù nevez, implijet lusk sonioù ar yezh, ar c’hlotennoù, goulennet ali. E kement doare he deus klasket pinvidikaat he yezh hep koll mann ebet eus he brezhoneg dezhi. »

An hent-se eo a zo da vont gantañ moarvat nemet da ziwall zo da dremen hep studiañ re ha da chom hep skrivañ, ar pezh a vefen techet d’ober siwazh. Seul vui e studian ar yezh seul vui e soñjan n’on ket barrek. [Evezhiadenn: n’eo ket reizh-tre ar pezh a skrivan aze. Seul vui e studian seul vui e soñjan ne vin ket evit delc’her soñj eus kement a lennan: poentoù yezhadur, troiennoù, troioù-lavar, tammoù skridoù savet kaer hag am bije c’hoant gouzout dre’n eñvor. Ne c’hall ket an den mont war e giz pa vez studiet un dra bennak gantañ. Dre ret e talc’h soñj en un dra bennak hag en devez muioc’h a ouiziegezh.]  Piv avat a c’hallje lavaret ez eo disi e yezh? Ha hervez piv a varn e vez mat pe e vez fall.

Ma, ur verrdanevell a zo war ar stern ganin, n’eus ken nemet kavout amzer ha nerzh-kalon d’he sevel bremañ.

Ouzh ar ret n’eus ket a remed

Sed aze unan eus ar c’hrennlavarioù a vez alies war ma genoù. Klozet ganin ur blog, ha deuet c’hoant ganin da sevel unan nevez. Ouzhpenn ur c’hoant e oa, ur ret! Skrivañ, skrivañ ha skrivañ c’hoazh. Deuet da vezañ din evel dianaliñ.
Evel ur pothouarnad dour war an tan e verv ar gerioù em spered, c’hoant gante da achap kuit, da reiñ lamm d’ar golo. Ret eo din lakaat an aezhenn da vont anez tarzhañ.
Ur blog nevez eta. Ra blijo deoc’h.